(284) એટિકેટના આ એક જ અપવાદે! (હાસ્યકાવ્ય)

(અછાંદસ)

મેગાસીટીએ, વિન્ટરી સન્ડે ઈવનિંગે (ઘેર ખાવું કે પોઈઝન (ઝેર) ખાવુ!),

મલ્ટીપ્લેક્ષ થિયેટરે, મેટિની શોએ રા-વન માણી, અવ લિમિટેડ ફેમિલી,

સ્પીડી કારે, જાયન્ટગણસમ હન્ગર હન્ગર વદતું, સ્ટાર હોટલે ભાગે. (1)

લો! વી વિલ હેવ ટુ વેઈટ વેઈટીંગે!

એરકન્ડીશન્ડ કોન્ફરન્સ હોલે, હોમ થિયેટરની વિડિયો ક્લિપે થઈ રહ્યું,

કસ્ટમર કાઉન્સેલિંગ, જેઓ ઈન્ફીરીઆરીટી કોમ્પ્લેક્ષે પીડાય, હાયફાય એવી હોટલોએ! (2)

સ્માઈલીંગ કરતાં ટીપ લો કે હાઉ ટુ બિહેવ હોટલે?

વેઈટરને ટીપ આપવી નોટ કમ્પલસરી, આઈધર ગિવ ઓર નોટ કે ગીવ લેસ ઓર મોર,

બટ ઈટ્સ હીઝ ડ્યુટી. નો રાઈટ ઓફ ટીપ લેવાનો, એમ એવી ટીપ તેઉને અપાય! (3)

કાચની પ્લેટો અને એરિસ્ટોક્રેટ (એરિસ્ટોટલ!) સ્પુનના અવાજો ખાળવા,

વુડન યુટેન્સિલ કે મોરસલ (ગ્રાસ-કોળિયો, ઘાસ નહિ!) ઈઝ ધ બેસ્ટ, શુડ હેવ નો શેઈમ!

સ્મેકીંગ સાઉન્ડ (બચકારો) નોટ ફેર, ઈટીંગ ધ મોરસલ बंध लिपसे ઈઝ ધ ઓન્લી વે! (4)

ટોકન નંબર આવી જતાં કોર્નર ટેબલે સીટો ગ્રહી ત્વરિત,

મેનુ હાથમાં લઈ એપિટાઈઝરનો જુદી જુદી ચોઈસે ઓર્ડર આપી,

માંહોમાંહેની પુલિંગ ડ્રેગિંગે (ખેંચાખેંચી) ફાઈનલ ફુડ ઓર્ડર આપી થયા રીલેક્સ્ડ! (5)

બાઉલ માંહેથી સ્પૂન થકી ફુડ સર્વ કરતા વેઈટર (પીરસણિયો)ને જોઈ,

મુજ મેડમ વ્હીસ્પરીંગ વોઈસે સ્માઈલ કરતાં બોલે, યંગ ચિલ્ડરનની જેમ ફીડ કરશે કે શું!

એવું તો સાવ નહિ, પણ લાગે છે કે સ્લેવરી સિસ્ટમ હજુ મોજુદ છે! (6)

ડીનર ઓવર થએ પછી લાસ્ટમાં આવ્યું ડેઝર્ટ (Dessert),

ધીસ કહેવાયે સેકન્ડ લેયર ઈન અવર સ્ટમક, ફોલીંગમાં કીકની જેમ,

કે પછી ગ્રેઈન તણો ભર્યો જુટ-બેગ હલાવી મેક્ષીમમ ભરવાની કરવી કુચેષ્ટા! (7)

લાસ્ટેસ્ટ લાસ્ટ આવ્યો માઉથ ફ્રેગ્રન્ટ કાજે મફતિયો મુખવાસ,

મેં છોકરાંવને હળવેથી ક્લેપ્ટોમેનિયા અને શોપ લિફ્ટિંગ વિષે સમજાવ્યું.

ટેલિસ્કોપિક વિડિયો કેમેરે ઈશારે, મુઠ્ઠા ન ભરતાં, લિમીટેડ મુખવાસ લેવા જણાવ્યું! (8)

બિલ પે થઈ ચેન્જ મની બેક આવ્યા,

શોભતા ભાણા (ડીશ)ની જેમ શોભતી ટીપ તજી શોભતા એટિકેટ સૌ નિભાવી,

અજીઠા ફુડનાં પાર્સલો ગ્રહી અમે પાર્કીંગ લોટે લૌટીએ, એટિકેટના આ એક જ અપવાદે! (9)

-વલીભાઈ મુસા

Proposed E-Book “વિલિયમાનાં હાસ્યકાવ્યો”

 

(283) સેલ-સેલ ભાઈ, સેલ-સેલ! (હાસ્યકાવ્ય)

(અછાંદસ)

જગ આખાયે વેપારવણજે

સેલ-સેલની બોલબાલા ભાઈ, સેલ-સેલની બોલબાલા!

આંકડાની માયાજાળની મહાજાળ રચે જગતભરના એ ઊર્ણનાભ!

સેલ-સેલ ભાઈ, સેલ-સેલ! (1)

વિદેશે જેસી પેની (JC Penny) એટલે જેવા પૈસા,

તો વળી વૈયાકરણે ત્રીપુ એકવચને સીઅર્સ (Sears) નો મતલબ થાયે,

તપાવેલા લોઢે દેવો ડામ!

સેલ-સેલ ભાઈ, સેલ-સેલ! (2)

ઘરઅંગણિયે બીગ બઝાર (Big Bazar) જ્યાં,

શબ્દકોષે બીગ (Big) નો અર્થ થતો બડાઈખોર!

શોપર્સ સ્ટોપ છતાં, ટ્રોલીઓ ખેંચતા રહે સૌ, ઊભા ના રહે!

સેલ-સેલ ભાઈ, સેલ-સેલ! (3)

‘બાય સો સો અને ગેટ સો સો ફ્રી’ જેવાં ઝાંઝવાજળશાં.

ગાજરલાકડી મુખ સમીપે લટકે લાલચ થૈ,

પેન્ટાલુને પેન્ટ તરડાતાં સિલાઈએ વાંકા વળતાં!

સેલ-સેલ ભાઈ, સેલ-સેલ! (4)

દિલ્હી બઝારે ક્રમિક છ તબક્કે 120 ટકા ડિસ્કાઉન્ટ!

ના માન્યામાં આવે, પણ હકીકત સામે જોઈ બને સૌ દંગ,

અને છતાંયે ચુકવાતા છવ્વીસાધિક ટકા ગજબ ભયો!

સેલ-સેલ ભાઈ, સેલ-સેલ! (5)

સેલસેલની અવનવી સ્કીમ સૌ આવે ને જાય,

પણ ઋતુ અને તહેવાર ગમે તે, એક સ્કીમ જે દુનિયાભરમાં એવી પ્રચલિત,

કે કછડો બારે માસ લીલોછમ જ્યમ!

સેલ-સેલ ભાઈ, સેલ-સેલ! (6)

મુજ વાંચકજન, મુજ શ્રોતાગણ

દશે આંગળીઓ ઘીમાં ફેરવે ત્યમ માથાં ખંજવાળે બેઉ હાથે!

પૂછે એવી તે શી સ્કીમ જે ના સમજાયે!

સેલ-સેલ ભાઈ, સેલ-સેલ! (7)

વધુ લટકાવ્યા વિણ સીધું ભાખી દઉં:

જાઓ પે એન્ડ યુઝ ટોઈલેટે, દુનિયાભરમાં વર્ષના ગમે તે દહાડે!

ચૂકવો બિલ બે આંગળીનું ને એક આંગળી મુદ્દલ ફ્રી!

સેલ-સેલ ભાઈ, સેલ-સેલ! (8)

-વલીભાઈ મુસા

Proposed E-Book “વિલિયમાનાં હાસ્યકાવ્યો”

 

(282) ‘વો કો’ તો કો’, અબ મેં સમઝા!’ (હાસ્યકાવ્ય)

(અછાંદસ)

રંગમંચ પર સ્પર્ધકો આવે,

નિજ એકપાત્રી અભિનય થકી

ઊરાડવાને હાસ્યફુવ્વારા!

વિવિધ અભિનયે સૌ,

મન ડોલાવે, પેટ હલાવે,

મુક્ત હાસ્યે શ્રોતાગણનાં!

છેલ્લો આ કલાકાર રજૂ કરે,

નિજ કલા સાવ બોગસ રીતે,

પૂર્વતૈયારી વિણ, સાવ હાસ્યાસ્પદ!

પુત્ર હુમાયુને સાજો કરવા,

પ્રદક્ષિણા કરતો બાબર રુગ્ણશય્યા ફરતે,

દુઆ ગુજારે માલિકને ચોધાર આંસુએ, એવું દૃશ્ય એ!

એકલવીર કલાકાર એ

સૂએ ભોંય પરે થઈ હુમાયુ,

પ્રથમ સંવાદે જ અટવાતો એ પિતા તણા ઉર્દુ શબદ કાજે!

સહેજ ઊંચા માથે પૂછે લોકને,

‘પિતાને ઉર્દુમાં શું કહેવાયે, પ્લીઝ?’

પ્રેક્ષકો અને નિરીક્ષકો સુદ્ધાં હસી પડે, એ હેરતપ્રશ્ને!

‘અબ્બાજાન અને વાલિદ’ શબ્દો ફંગોળાયા, અને

‘ઓ અબ્બાજાન, મેં મર રહા હું, હાલ તો મુઝે મરને દો,

તમે બાદમેં મરના, જબ મોત આવે!’ કહે હુમાયુ.

પ્રેક્ષકવૃંદ સીટીઓ થકી દાદ એવી દે પ્રથમ સંવાદે,

કે નિર્ણાયકો અને પ્રારંભના સ્પર્ધકો મનોમન માને,

‘આ વાલીડો જરૂર મારી જશે મેદાન!’

હુમાયુ થતો બેઠો,

સાજો થઈને નહિ, પણ બાબર થઈને,

તેના ભાગે આવતો સંવાદ બોલવા, પ્રદક્ષિણા કરતાં કરતાં!

‘મેરે છોકરે, મેરે દિલકે ટુકડે, તું ક્યું મરે?

તું તો મોટિયાર હૈ અને મેં તો ઘઈડા હો ગયા હું,

મેં એકલા જીવકે ક્યા કરુંગા, મીઝે જવાબ દે દીકરા!’

કોકટેઈલ ઉર્દુએ, બેવડ વળીને સૌ હસે,

ને કલાકાર ભાઈડો, બિન્દાસપણે હુમાયુ પાત્રે,

ફરી ભોંયે સૂએ ને વદે.

‘અબ્બાજાન, સઉકો એક બાર મરનેકા હૈ,

કોઈ અમરપટા લેકે નહિ આયા!

તો આજ મરો કિ કાલ મરો, ક્યા ફરક પડતા હૈ કોઈકો ભી?’

‘મેરે વાલે બચુડે, મેરેકો બોત ફરક પડતા હૈ!

તું જરા સોચ, મેરા નખ્ખોદ જાવે,

તો રાજગદ્દી ઉપરિયાં કુંણ બેઠે, મેરે મરનેકે બાદ?’

બાબર ફેરા ફરતાં વળી બોલતો,

‘અબ તું ચૂપ મરેગા કે નહિ?

કમબખત, મેરેકો અલ્લાકો દુઆ કરણે દે, તેરે જીવકે વાસ્તે!’

ઓડિયન્સ મધ્યે ઊછળી ઊછળીને સૌ હસે,

અને નિર્ણાયકજન ખેચમતાણ અનુભવે,

‘હસવું કે રહેવું ખામોશ તટસ્થભાવે?’

સભાશિસ્તજોખમ ભયે,

ઘંટડી વગાડી નિર્ણાયક અધ્યક્ષે,

એકપાત્રી બાબર-હુમાયુ અભિનયને એક ઝાટકે મારી બ્રેક!

‘અભી ટેમ તો બાકી હે ને, ક્યું ઉતાવળ કીધી?

મેરેકો સાજા હોના હૈ અને મેરે વાલિદકો મરના હૈ, ઉનકી મઈયત નિકલેગી,

તબ પૂરા હોગા એ ખેલ! અને ઈનોંમ તો મેરા જ હોં કે!’

‘ના, બાબા ના!’ અધ્યક્ષ તો વદે,

મૈયત તો તુમ બનોગે વાલિદકે બદલેમેં,

ફિર રાજગદ્દી પર કોણ બેઠેગા? તમકો તો જિંદા રેણા પડે ને!’

‘વો કો’ તો કો’, અબ મેં સમઝા!

ઘંટડી વગાડને ખેલ ખતમ ક્યું કિયા અધવચીં!

કેણા પડે, બાપુ, કેણા પડે; તમારી અકલકું કેણા પડે!’

‘તુમ હુમાયુ બાદશા અને હંધાં રૈયત,

તુમારે વાલીદને રોક્યા તમકો થાતાં મૈયત,

જિંદગી જીવો ને ખુશ રહો, ઓર ઈનોંમકી લાલચ છોડો!’

‘વો કો’ તો કો’!’

- વલીભાઈ મુસા

Proposed E-Book “વિલિયમાનાં હાસ્યકાવ્યો”

(પાલણપુરી બોલીકી છોંટવાલી યે કવિતા હે!)