RSS

Tag Archives: ડોલર

(૪૨૨) હાસ્યમોતીની કંઠમાળા (૭)

(૪૧) હું એક નર્સિંગ હોમમાં નર્સ તરીકે કામ કરતી હતી. દરેક નવા જન્મનાર બાળકના પિતાને તેમના હાથમાં તે બાળક સોંપી દઈને તેનું વજન કહી દેવાનો હું પડકાર ફેંકતી હતી. કેટલાક પિતા બાળકના ખરા વજનની લગભગ નજીકનું વજન કહી બતાવતા હતા. એક વખતે મારા આશ્ચર્ય વચ્ચે એક પિતાએ તેના બાળકનું વજન ગ્રામ સાથેનું ચોક્કસ કહી આપ્યું. મેં તેમને કહ્યું, ‘ખરે જ, આ તો નવાઈ પમાડનાર કહેવાય !’ પેલા પિતાએ જવાબ આપ્યો,’ એમાં નવાઈ પામવા જેવું કશું જ નથી. આવું તો હું દરરોજ કરતો હોઉં છું. હું કસાઈ છું.’ (Nola Faria – RD)
(૪૨) હું ટ્રાફિક સેફ્ટી કન્સલન્ટન્ટ તરીકે ઘણી સંસ્થાઓમાં મારો અકસ્માતોના નિવારણ માટેના વાર્તાલાપ આપતો હતો. એક રાત્રે શિક્ષકો અને વાલીઓના એવા એક પ્રોગ્રામમાં મેં મારું વક્તવ્ય પૂરું કર્યું, ત્યારે તેના આયોજકે મારો આભાર માનતાં મને પુરસ્કાર તરીકે પચાસ ડોલરનો ચેક આપ્યો. મેં વિવેક બતાવતાં કહ્યું, ‘આ તો મારી ફરજના ભાગરૂપ છે. શું હું આ રકમ આપની સંસ્થાના એવા કોઈ શુભ કાર્ય માટે ફંડ તરીકે આપી શકું ?’ પેલી આયોજકે જવાબ આપ્યો, ‘અલબત્ત ! અમે અમારા ફંડ એકત્ર કરવાના આગામી પ્રોગ્રામમાં તમારા આ નાણાનો ઉપયોગ કરી શકીશું કે જેથી અમે મોટી ફી ચૂકવીને સારા વક્તાને મેળવી શકીએ.’ (S. Dean Spence – RD)
(૪૩) કદાવર બાંધાનો એક માણસ પાદરીના નિવાસસ્થાને ગયો અને ખૂબ જ નમ્રતાપૂર્વક કહેવા માંડ્યો, ‘સર, હું બહુ જ કફોડી આર્થિક હાલતમાં મુકાઈ ગએલા એક કુટુંબની કરૂણ દાસ્તાન કહેવા માગું છું. કુટુંબનો વડો બિચારો બેકાર છે. તેની પત્ની નવ બાળકોના ઉછેરમાં વ્યસ્ત રહેતી હોવાના કારણે કામધંધો કરી શકે તેમ નથી. તેઓ ભૂખ્યાં પણ છે અને તેમના મકાનનું ચઢેલું પાંચસો ડોલરનું ભાડું તેઓ નહિ ચૂકવી શકે, તો બિચારાં રસ્તા ઉપર આવી જશે !’ કઠોર ચહેરો ધરાવતા એ માણસની દયાભાવના જાણીને પાદરીએ કહ્યું, ‘સાચે જ આ તો હૃદયદાવક વાત કહેવાય ! હું પૂછી શકું કે આપ કોણ છો ?’ પેલાએ રડમસ અવાજે ડૂસકાં ખાતાં કહ્યું, ‘હું એ લોકોનો મકાનમાલિક છું.’ (Unknown – RD)
(૪૪) મોડી રાત્રે એક માણસે પોલિસ સ્ટેશને જઈને માગણી કરી કે ‘હું મારા ઘરમાં ચોરી કરનાર એ ચોર સાથે વાત કરવા માગું છું.’ ફરજ ઉપરના સાર્જન્ટે કહ્યું, ‘સોરી, તમારી માગણી કાયદા વિરુદ્ધ છે.’ પેલાએ કહ્યું, ‘પણ તમે મારી વાતને સમજતા નથી. મારા માટે એ જાણવું જરૂરી છે કે તે મારી પત્નીને જગાડ્યા સિવાય કેવી રીતે મારા ઘરમાં દાખલ થઈ શક્યો ?’ (Unknown – RD)
(૪૫) એક સર્જન ઓપરેશન પૂરું કરી જ રહ્યા હતા અને દર્દી ભાનમાં આવી ગયો. તેણે પૂછ્યું,’ડોક્ટર, શું ચાલી રહ્યું છે ?’ ડોક્ટરે જવાબ આપ્યો, ’ઓપરેશન પતી ગયું છે અને હું હાલમાં ટાંકા લઈ રહ્યો છું.’ દર્દીએ ડોક્ટરનો હાથ પકડી લેતાં કહ્યું, ‘એ કામ હું જ કરી લઉં છું.’ ડોક્ટરે તેના હાથમાં સોય પકડાવી દેતાં કહ્યું, ‘લ્યો, ત્યારે; આગળ વધો અને તમારી જાતે જ ટાંકા લઈ લ્યો, બસ !’ (Grahame Jones – RD)
(૪૬) એક માણસ જમીનમાં ખાડો ખોદી રહ્યો હતો. ખાડો ખોદાઈ રહ્યા પછી બીજો માણસ તેને પૂરી દેતો હતો. બસ, એ જ રીતે કામ ચાલી રહ્યું હતું. ત્યાં તો રસ્તેથી પસાર થનાર ત્રાહિત માણસે પેલાઓને પૂછ્યું, ‘મિત્રો, તમને ખબર છે કે તમે લોકો શું કરી રહ્યા છો ?’ પેલાઓમાંના એકે જવાબ આપ્યો, ‘અમે અમારી ફરજ હેઠળનું કામ કરી રહ્યા છીએ.’ પેલા ત્રાહિતે વળી કહ્યું, ‘તમને લોકોને ખાતરી છે જ કે તમે જે કામ કરી રહ્યા છો, એમાં કશું જ ખોટું નથી !’ બીજાએ જવાબ આપ્યો, ‘કદાચ અમારું કામ ખોટું હોય, તો તેના માટે જોકિમ જ જવાબદાર છે; કેમ કે તે તેના કામ માટે આજે અહીં ફરક્યો જ નથી !’ પેલા ત્રાહિતે પૂછ્યું, ‘જોકિમ કોણ છે ?’ પેલા બંને જણાએ એકીસાથે જવાબ વાળ્યો, ‘એ માણસ ખાડાઓમાં બી વાવનારો છે !’ (Dorita Aparecida Hoinaski – RD)
(૪૭) નવ્વાણું વર્ષનાં ડોશીમાના જન્મદિવસની ઉજવણીમાં હું ગયો અને મેં તેમના કેટલાક ફોટા પાડ્યા. બીજા દિવસે હું એ ફોટાઓને લઈને તેમને બતાવવા ગયો અને કહ્યું, ‘આમાંથી તમે તમને ગમતા  ફોટાઓ પસંદ કરી શકો છો.’ ફોટાઓ જોઈને ડોશીમાએ આનંદ વ્યક્ત કરતાં કહ્યું, ‘હે ભલા ઈશ્વર, જુઓ ને હું તો  સો વર્ષની હોઉં તેવી લાગું છું !’ (Helen B. Marrow – RD)
(૪૮) મારા છૂટાછેડાની તમામ કાર્યવાહી પતી ગયા પછી સ્થાનિક મોટર વ્હીકલ ખાતામાં મારા ડ્રાઈવીંગ લાયસન્સમાંના મારા નામને મારા પિતાના નામ સાથે સુધરાવવા ગઈ. ઓફિસ ક્લાર્ક મેડમે પૂછ્યું, ‘સરનામામાં કોઈ ફેરફાર ખરો ?’ મેં જવાબ આપ્યો, ‘ના.’ પેલી ક્લાર્કે ખુશી વ્યક્ત કરતાં કહ્યું, ‘વાહ સરસ ! તો તો તમને ઘર મળી ગયું, એમ ને !’ (Polly Baughman – RD)
(૪૯) હું ઓળખું છું એવા એ યુવાન દંપતીએ નવીન જન્મેલા બાળક સાથે એક મકાન ખરીદ્યું કે જેનો ભોંયરાનો ભાગ ભાડે આપી શકાય તેમ હતો. બાળક આખો દિવસ રડ્યે જતું હોઈ ભાડુઆત મકાન ખાલી કરી દેતા હતા. પછી તો એ લોકોએ ભોંયરાના એ મકાનનું રીપેરીંગ કામ હાથ ધરીને તેને ખાસ્સા એવા ખર્ચે સંપૂર્ણપણે  સાઉન્ડપ્રુફ બનાવી દીધું. કામ પતી ગયા પછી તેમણે બેઝમેન્ટના એ એપાર્ટમેન્ટને ભાડે આપવા માટે પેપરમાં જાહેરાત આપી દીધી. જાહેરાત વાંચીને તરત જ એક માણસ આવી ગયો અને  મકાન પસંદ પડી જતાં તેણે તેને ભાડે રાખી લીધું. એ માણસ બહેરો હતો. (Marlene Alexander – RD)
– વલીભાઈ મુસા
(Abridged, adapted, summarized, edited  and translated  from “Reader’s Digest” [(January –  2003) – All credit goes to ‘Copy Right’ possessors.)]
 
1 Comment

Posted by on February 12, 2014 in લેખ, હાસ્ય

 

Tags: , ,

(૪૦૫) વિશ્વતોમુખી આર્ષદૃષ્ટિ (ઈ.સ.૨૨૨૨)

[તાજેતરમાં જગતજમાદાર અમેરિકા ખાતેનાં ભારતનાં રાજ્દૂત દેવયાની ખોબરાગડેની તેમની સામે મુકાએલા આક્ષેપો અન્વયે કરવામાં આવેલી ધરપકડના પ્રત્યાઘાત રૂપે ભારતે અમેરિકા સામે હૂંકારો કરીને અમેરિકાના ભારતખાતેના રાજદ્વારીઓને આપવામાં આવતી સવલતોને સ્થગિત કરી દઈને જે પડકાર ફેંક્યો છે તે ઘટનાએ વિશ્વભરમાં ‘અહો આશ્ચર્યમ્’, ‘અરે વાહ !’, ‘વાહ, ભારતની ગજબની હિંમત !’ જેવા ઉદ્ગારોની લહેરો પ્રસરાવી દીધી છે. જો કે ભારતે પોતાની પાંગળી વિદેશનીતિ અને દૂરંદેશિતાના અભાવે ‘દેવયાની પ્રકરણ’ કરતાં પણ અનેક ઘણા ગંભીર મુદાઓ ટાણે અમેરિકાનું નાક દબાવવાના અનેક પ્રસંગો ગુમાવ્યા હોવા છતાં, ભલે પહેલી નજરે ક્ષુલ્લક જેવા લાગતા આ મુદ્દાએ પણ ભારતે જે અકલ્પ્ય સાહસ પ્રદર્શિત કર્યું છે; તેને અમેરિકન કૂટનીતિના ભોગ બનેલા પીડિત દેશોએ ઉમળકાભેર આવકાર્યું છે.

આપણા ભારતીય આર્ષદૃષ્ટાઓ મહર્ષિ અરવિંદ, સ્વામી વિવેકાનંદ, મહાત્મા ગાંધી અને તાજેતરમાં મહાનુભાવ અબ્દુલ કલામ જેવાઓએ જે ભવિષ્યવાણીઓ આલેખી છે તે પ્રમાણે એક સમય એવો આવશે  જ્યારે કે ભારત વિશ્વનું નેતૃત્વપદ સંભાળશે. ભારતનું ભવિષ્યનું એ નેતૃત્વ આધ્યાત્મિકતાના પાયાઓ ઉપર મંડાએલું હશે અને તેનાં લક્ષ્યો હશે વિશ્વબંધુત્વ, વિશ્વશાંતિ અને માનવધર્મનો પ્રસાર.

અહીં મેં મારા આ લેખમાં બસો વર્ષ પછીની વિશ્વની સર્વપાંખીય ઉન્નતિમાં ભારતની ભૂમિકા અને પશ્ચિમના દેશોની ઓસરતી જતી પ્રભાવકતાને મારી કલ્પના વડે આલેખવાનો પ્રયત્ન કર્યો છે; જે ભલે પહેલી નજરે ‘શેખચલ્લીની તરંગી કલ્પનાઓ !’ કે ‘દિલકો બહલાનેકે લિએ ગાલિબી ખયાલ અચ્છે હૈ !’ જેવું લાગશે, પરંતુ હાલ પૂરતા સર્વાંશે નહિ તો અલ્પાંશે પણ આપણે એ સ્વીકારવું જ પડશે કે ‘વિશ્વરાષ્ટ્ર’ના નિર્માણ માટે  અને ‘માનવકલ્યાણ’નાં ઉદ્દાત લક્ષ્યોને સિદ્ધ કરવા માટે ‘વિશ્વશાંતિ એ જ આખરી ઉપાય’ના વિચારને આપણાથી સાવ અવગણી તો નહિ જ શકાય.

તો ચાલો, આપણે ભાવીના ભીતરમાં ડોકિયું કરીએ અને ઈ.સ. ૨૨૨૨ના વર્ષે આપણે સદેહે જીવિત તો નહિ જ હોઈશું, તેમ છતાંય આપણે આપણી જાતને બે સૈકાંઓ પછીની દુનિયામાં હાજરાહજૂર સમજીને એ વખતની સ્વર્ગીયસુખની અનુભૂતિ કરાવતા એવા કલ્પનાતીત લુત્ફ (આનંદ)ને માણીએ.]

                           વિશ્વતોમુખી આર્ષદૃષ્ટિ (ઈ.સ.૨૨૨૨)

ઈ.સ. ૨૨૨૨નું આ વર્ષ છે. છેલ્લી બે સદીમાં વિશ્વનો ભૌગોલિક નકશો તો બદલાઈ જ ચૂક્યો છે. એક કાળે આડોશપાડોશના નાના કે મોટા, અવિકસિત કે વિકસિત દેશો જે ગજા બહારનાં સંરક્ષણ બજેટો થકી સરહદી કે અન્ય વિવાદો માટે લડતાઝઘડતા હતા, તેમાંના મોટાભાગના દેશોનું ૨૨મી સદી સુધીમાં જ વિલિનીકરણ થઈ ચૂક્યું છે. વીસમી સદીમાંના દુનિયાના બસોથી પણ અધિક એટલા દેશો હવે માંડ ચાલીસેકની સંખ્યામાં આવી ચૂક્યા છે. એક જ પ્રકારના ભૌગોલિક અને સાંસ્કૃતિક વિસ્તારના અખંડ દેશો જે કૃત્રિમ રીતે વિભાજિત થઈ ગયા હતા, તે હવે ફરી જોડાઈ ગયા છે. એક સમયે યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સ ઓફ અમેરિકા (USA), યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સ ઓફ સોવિયેટ રશિયા (USSR), યુનાઈટેડ આરબ એમિરાત (UAE) કે યુનાઈટેડ કિંગડમ (UK) જેવા સ્વાયત્ત રાજ્યો ધરાવતા સંયુક્ત દેશો છેલ્લાં પચાસેક વર્ષોમાં તો વધુ સંખ્યામાં અસ્તિત્વમાં આવી ચૂક્યા છે. દૂરના ભૂતકાળમાં છેક વીસમી સદીનાં બે વિશ્વયુદ્ધો પછી ઘણી વાર તંગદિલી સર્જાઈ હોવા છતાં ત્રીજું વિશ્વયુદ્ધ થયું નથી અને વિશ્વપ્રજાની આધ્યાત્મિક ઉર્ધ્વગામિતાના કારણે આવનારાં હજારો વર્ષો સુધી તેની શક્યતા પણ દેખાતી નથી. વિશ્વના દેશો આંતરિક વર્ગવિગ્રહો કે સરહદી યુદ્ધોથી મુક્ત થયા હોઈ તેમણે ભૌતિક સમૃદ્ધિ અને માનવતાવાદી વિચારધારામાં અકલ્પનીય પ્રગતિ સાધી છે.

વિશ્વભરમાં પરિવર્તનનો જે પવન ફૂંકાઈ રહ્યો છે, તેનું ઉદગમસ્થાન છે ભારત, કે જે બાવીસમી સદીના પૂર્વાર્ધ સુધી તો એ જ નામે ઓળખાતું હતું; પરંતુ એ જ સદીના ઉત્તરાર્ધથી તેના જ નેતૃત્વ હેઠળ થએલા દક્ષિણ એશિયાઈ બધા જ દેશોના વિલિનીકરણથી હવે તે USSA (યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સ ઓફ સાઉથ એશિયા) નામે ઓળખાય છે. જેમ એક કાળે USA  અમેરિકા નામે ઓળખાતું હતું, બસ એ જ રીતે આ USSA પણ લોકજીભે ‘બૃહદ ભારત’ તરીકે ઓળખાય છે. યુનાઈટેડ નેશન્સનું મુખ્ય કાર્યાલય ન્યુયોર્કથી  USSA (બૃહદ ભારત)ની રાજધાની દિલ્હી ખાતે આવી ગયું છે. એક જમાનામાં મહાસત્તાઓની શેહ હેઠળ યુનોનું જે તંત્ર ચાલી રહ્યું હતું, તે હવે મુક્ત રીતે કામ કરે છે; કેમ કે યુનોના બંધારણમાં ધરખમ ફેરફારો કરીને પેલી કહેવાતી મહાસત્તાઓના વિટો પાવરને નિર્મૂળ કરીને તેમને નહોર વિનાના વાઘ બનાવી દેવામાં આવ્યા છે. યુનોને પૂર્વના USSA (બૃ.ભા.) દેશ તરફથી નેતૃત્વ પ્રાપ્ત થતાં યુનોની કાર્યરીતિમાં નોંધપાત્ર  ફેરફારો આવી ચૂક્યા છે. હવે પેલું જૂનું યુનો નવીન એવા ‘ન્યુ યુનો’ નામે ઓળખાવા માંડ્યું છે. વીસમી સદીના પૂર્વાર્ધમાં વિશ્વને મળેલી ગાંધીઅન ફિલસુફી જે લાંબા ગાળા સુધી અપ્રસ્તુત બની ચૂકી હતી, તે હવે વિશ્વના માનવજાતના કલ્યાણ માટે અનિવાર્ય  બની ચૂકી છે.

વિજ્ઞાનના આવિષ્કારોએ થોડીક પીછેહઠ કરવા માંડી છે. ખાસ કરીને કૃષિ ક્ષેત્રે ઓર્ગેનિક ખેતીનું ચલણ ૨૧મી સદીના પચાસના દશકથી લગભગ આખા વિશ્વમાં વ્યાપી ચૂક્યું છે. રાસાયણિક ખાતરો અને જંતુનાશક દવાઓએ ધરતીનાં રસકસ ચૂસી લીધાં હતાં અને એ ધરતીની ફળદ્રુપતાને પાછી લાવવા માટે છાણિયા ખાતરને વિપુલ પ્રમાણમાં ઉપલબ્ધ કરાવવા માટે પશુપાલનનો મહિમા વધ્યો છે. પશુપાલનના કારણે દૂધનું ઉત્પાદન વધ્યું હોઈ સમગ્ર વિશ્વમાંથી કુપોષણની સમસ્યા કાયમ માટે હલ થઈ ચૂકી છે. વિશ્વભરના દેશોએ મોટી નદીઓને સૂકી કે નાની નદીઓ સાથે સાંકળી દઈને વિશ્વને હરિયાળું બનાવી દીધું છે. જે જે દેશોમાં નદીઓનું અસ્તિત્વ જ નહોતું, ત્યાં નહેરોથી પાણી પહોંચાડવામાં આવી રહ્યું છે. વસુધૈવ કુટુંબકમ્ ની ભાવના જે એક કાળે માત્ર પોકળ આદર્શ તરીકે શબ્દની શોભા ગણાતી હતી, તે હવે વાસ્તવિકતા ધારણ કરી ચૂકી છે. દેશોદેશો કે રાજ્યોરાજ્યો વચ્ચેના જળવિવાદોના સ્થાને સત્તાધીશો અને પ્રજાઓનાં માનસોમાં માનવકલ્યાણની ઉદ્દાત ભાવનાઓ જન્મ લઈ ચૂકી છે અને વિવાદો શમી ગયા છે.

જગત હવે એક જ રાષ્ટ્ર બનવા તરફ જઈ રહ્યું છે અને વિશ્વના કેટલાક રાજનીતિજ્ઞો અને ધારાશાસ્ત્રીઓ તો વિશ્વરાષ્ટ્ર માટેના બંધારણના મુસદ્દાઓ પણ તૈયાર કરવા માંડ્યા છે. કેટલાય ધાતુશિલ્પીઓ અને ડિઝાઈનરો સમગ્ર વિશ્વ માટે સર્વસામાન્ય એવી મુદ્રાઓ કે ચલણી નોટોની ડિઝાઈનો પણ તૈયાર કરવા લાગી ગયા છે. યુનોમાં એક વિચારે જોર પકડવા માંડ્યું છે કે વિશ્વના અર્થતંત્રમાં કોઈ એક વિશિષ્ટ દેશ કે દેશોના ચલણી નાણાનું આધિપત્ય રહેવું જોઈએ નહિ. આમેય ડોલર, પાઉંડ અને યુરોના આભાસી મજબુતીના ફુગ્ગા ફૂટી ચૂક્યા છે. વિશ્વમાનવો બેંકો મારફતની લેવડદેવડની ઘરેડમાં આવતા જતા હોઈ સ્થુળ ચલણનો વપરાશ ઘટવા માંડ્યો છે. વિશ્વબેંકે પણ પોતાની કાર્યરીતિમાં માનવકલ્યાણને અગ્રીમતા આપી હોઈ તે અવિકસિત, અર્ધવિકસિત કે ગરીબ દેશો ઉપર વિશેષ ધ્યાન આપવા માંડી છે. માનવીમાત્રના હવા, પાણી, ખોરાક, વસ્ત્રપરિધાન અને રહેઠાણ ઉપરાંતના આરોગ્યસુવિધા અને શિક્ષણના અધિકાર જેવા માનવ અધિકારોને  માત્ર  સ્વીકારી જ લેવામાં નથી આવ્યા, પણ તેના ઉપર અમલીકરણ પણ કરવામાં આવી રહ્યું છે.

વિશ્વના બદલાઈ રહેલા આ વાતાવરણમાં હજુ સુધી અમેરિકા અને યુરોપીય દેશો અનુકૂલન સાધી શકતા નથી. આ દેશો વિશ્વના અન્ય દેશોની નજરમાં સાવ ઉપેક્ષિત ન બની જાય તે ભયમાત્રથી તેમણે ‘ન્યુ યુનો’ના સભ્યપદને બાહ્ય રીતે તો સ્વીકાર્યું છે, પણ આંતરિક રીતે  USSA (બ્રુ.ભા.)ના ‘ન્યુ યુનો’ના નેતૃત્વથી તેઓ તેજોવધની ભાવના અનુભવી રહ્યા છે. ‘ઝાઝી કીડીઓ સાપને તાણે’ તે ન્યાયે પશ્ચિમી દેશોના ભૂરંગોને વિશ્વના અન્ય દેશોએ USSA (બૃ.ભા.)ના નેતૃત્વને સંપૂર્ણ  સમર્થન આપીને એક સમયના તેમના વિશ્વ ઉપરના નિરંકુશ આધિપત્યને નામશેષ બનાવી દીધું છે. આમ છતાંય અમેરિકા તો હજુપણ પોતાની મુડીવાદી વિચારધારામાંથી બહાર આવી શકતું નથી. વિશ્વ જ્યારે કૃષિને અગ્રીમતા આપી રહ્યું છે, ત્યારે એક અમેરિકા માત્ર જ ઔધોગિક વિકાસને પ્રાધાન્ય આપી રહ્યું છે. વિશ્વના દેશો સાથે તાલમેલમાં રહેવાના બદલે તે પોતાની મુડીવાદી ઘેલછામાં એવા ખોટા નિર્ણયો લઈ રહ્યું છે કે જેથી તેનું અર્થતંત્ર રોજબરોજ કથળતું જ રહ્યું છે. વિશ્વના મોટા ભાગના દેશો પોતાની ઔદ્યોગિક જરૂરિયાતો માટે આત્મનિર્ભર બની ચૂક્યા હોઈ અમેરિકન કે અન્ય પશ્ચિમી ઉત્પાદનો હવે તેમના ઘરેલુ ઉપભોગ પૂરતાં સીમિત થઈ ચૂક્યાં છે.

અધૂરામાં પૂરું જે અમેરિકાએ અને સાથી દેશોએ તે વખતના જૂના યુનોના કહેવાતા વડીલપદે એકવીસમી સદીના પ્રારંભે મધ્ય પૂર્વના કેટલાક દેશો ઉપર યુદ્ધો લાદીને કે યુદ્ધોનો ભય બતાવીને દુનિયાને ઊંધાં ચશ્માં પહેરાવીને એમ બતાવવાની બેબુનિયાદ કોશિશ કરી હતી કે તેઓ   આણ્વિક, રાસાયણિક અને જૈવિક શસ્ત્રો ધરાવે છે અને છેવટે એ વાત પોકળ સાબિત થઈ હતી; બસ, હવે એ જ રીતે ખુદ અમેરિકા, બ્રિટન અને સાથી યુરોપીય દેશોએ પોતાનાં ચલણ ડોલર, પાઉંડ અને યુરોને સંગીન હોવાનાં પ્રમાણ આપવાની માંગ પૂર્વના અને આફ્રિકાના દેશો તરફથી ન્યુ યુનોના માધ્યમે ઊભી થઈ છે. ન્યુ યુનો દ્વારા નિયુક્ત થએલી તપાસ એજન્સીઓએ એ સઘળા દેશોનો ભાંડો એ તારણ જાહેર કરીને ફોડ્યો છે કે તેમણે છેલ્લી અઢીએક સદીઓથી પર્યાપ્ત હૂંડિયામણની જાળવણી વગર પોતાની ટંકશાળોમાં દિવસરાત પોતાનાં ચલણો છાપ્યે રાખીને જગતને મૂર્ખ બનાવ્યે જ રાખ્યું છે.  આમ ન્યુ યુનોએ એ દેશોની આર્થિક અસલિયતને ખુલ્લી પાડીને દુનિયાને ચોંકાવી દીધી છે. વિશ્વબેંક હવે ન્યુ યુનોના સભ્યપદ હેઠળના લગભગ તમામ દેશો માટેનું એક સમાન ચલણ શરૂ કરવા તરફ જઈ રહી છે. આ ચલણ ન્યુ યુનો ઝોન હેઠળના સત્તાવાર ચલણ તરીકે સ્વીકૃતિ પામનાર હોઈ અમેરિકા અને બ્રિટન સિવાયના દુનિયાના તમામ દેશોએ પોતપોતાનાં ચલણોના બદલે આ નવીન ચલણને પોતપોતાનું સમર્થન આપી દીધું છે.

– વલીભાઈ મુસા

 
5 Comments

Posted by on December 24, 2013 in ભારત, લેખ

 

Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,